ak przebiega badanie gastroskopii? Przewodnik krok po kroku

Gastroskopia to jedno z najważniejszych badań endoskopowych wykorzystywanych w diagnostyce chorób górnego odcinka przewodu pokarmowego. Dzięki kamerze umieszczonej na końcu giętkiego endoskopu lekarz może dokładnie obejrzeć przełyk, żołądek oraz dwunastnicę. Chociaż badanie może budzić obawy, w rzeczywistości przebiega szybko i w większości przypadków jest dobrze tolerowane.

Poniżej znajdziesz opis całego procesu — od przygotowania, przez każdy etap badania, aż po zalecenia po jego zakończeniu.

1. Przygotowanie do badania

Przygotowanie ma kluczowe znaczenie, ponieważ zapewnia dokładność i bezpieczeństwo gastroskopii.

Pacjent powinien:

• pozostawać na czczo przez 6–8 godzin,
• unikać picia przez minimum 2–3 godziny przed badaniem,
• poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, alergiach i chorobach,
• zgłosić problemy z krzepnięciem krwi lub przyjmowanie antykoagulantów.

Dzięki temu lekarz może odpowiednio zaplanować procedurę i uniknąć ewentualnych powikłań.

2. Kwalifikacja i rozmowa z lekarzem

Bezpośrednio przed badaniem specjalista:

• przeprowadza krótki wywiad,
• wyjaśnia przebieg badania,
• omawia możliwe odczucia pacjenta,
• odpowiada na pytania i rozwiewa wątpliwości.

Co więcej, w tym momencie pacjent podpisuje świadomą zgodę na wykonanie gastroskopii.

3. Znieczulenie gardła

Aby zmniejszyć odruch wymiotny i poprawić komfort, lekarz stosuje znieczulenie miejscowe w sprayu.
Działa ono po kilku sekundach, a pacjent może odczuwać lekkie drętwienie gardła — jest to całkowicie normalne.

W niektórych przypadkach (np. u bardzo zestresowanych pacjentów) możliwe jest podanie krótkiego sedacyjnego znieczulenia dożylnego.

4. Ułożenie pacjenta i przygotowanie

Pacjent przyjmuje pozycję na lewym boku, a następnie zaciska w zębach plastikowy ustnik zabezpieczający gastroskop.
Pozycja ta:

• ułatwia wprowadzanie endoskopu,
• zmniejsza ryzyko zakrztuszenia,
• pozwala lekarzowi swobodnie manipulować sprzętem.

Dzięki temu etap właściwego badania przebiega szybko i bezpiecznie.

5. Wprowadzenie gastroskopu

Lekarz delikatnie wprowadza endoskop do jamy ustnej, a następnie przesuwa go przez:

1. gardło,
2. przełyk,
3. żołądek,
4. dwunastnicę.

W tym czasie pacjent może odczuwać lekkie rozpieranie lub potrzebę odbicia powietrza, jednak badanie nie powoduje bólu.

Ważne: Odruchy są naturalne, lecz zwykle szybko ustępują, ponieważ organizm przyzwyczaja się do obecności endoskopu.

6. Oglądanie przewodu pokarmowego

Podczas badania lekarz dokładnie ocenia:

• błonę śluzową przełyku,
• wygląd żołądka,
• obecność nadżerek, owrzodzeń i stanów zapalnych,
• zmiany polipowate i guzowate,
• cechy refluksu żołądkowo‑przełykowego,
• stan dwunastnicy.

Co więcej, dzięki kamerze i światłowodowi obraz jest widoczny w czasie rzeczywistym na monitorze, co pozwala na wyjątkowo precyzyjną diagnozę.

7. Pobranie wycinków (jeśli potrzebne)

Jeśli specjalista zauważy jakiekolwiek niepokojące zmiany, może pobrać biopsję.
Pobranie wycinka:

• jest bezbolesne,
• trwa tylko kilka sekund,
• nie pozostawia śladu ani blizny,
• pozwala na dokładną ocenę histopatologiczną.

Dodatkowo podczas badania można wykonać test ureazowy wykrywający bakterie Helicobacter pylori.

8. Zakończenie badania i usunięcie endoskopu

Po dokładnym obejrzeniu wszystkich struktur lekarz ostrożnie wycofuje gastroskop. Ten etap trwa krótko i zwykle powoduje jedynie niewielki dyskomfort.

Pacjent może odczuwać:

• suchość lub drapanie w gardle,
• odbijanie powietrza,
• lekkie mdłości (rzadko).

Objawy te mijają zwykle w ciągu kilkunastu minut.

9. Zalecenia po gastroskopii

Po badaniu pacjent powinien:

• unikać jedzenia i picia przez ok. 30–60 minut,
• nie spożywać gorących posiłków przez kilka godzin,
• nie prowadzić pojazdów, jeśli zastosowano sedację,
• stosować zalecenia przekazane przez lekarza.

W większości przypadków można wrócić do normalnej aktywności w ciągu tego samego dnia.